เครื่องขยายเสียง (Power Amplifier) คืออะไร?

เครื่องขยายเสียง (Power Amplifier) คืออุปกรณ์ที่เพิ่มกำลังของสัญญาณเสียง เพื่อขับลำโพงให้เกิดเสียงในระดับที่ต้องการ ใช้ในระบบเสียงประกาศ ห้องประชุม งานแสดงดนตรี ร้านอาหาร โรงเรียน และระบบเสียงติดตั้งถาวร

เครื่องขยายเสียงมีทั้ง เพาเวอร์แอมป์ระบบ 4Ω/8Ω, เครื่องขยายเสียงระบบ 70V/100V, แอมป์ 2 แชนเนล, แอมป์ 4 แชนเนล และเครื่องขยายเสียงพร้อม DSP บางรุ่นรองรับเอาต์พุตได้หลายรูปแบบ VCMAUDIO มีสินค้าจาก YAMAHA, CROWN, TOA, BOSCH, NPE, NTS และแบรนด์อื่น ๆ โดยควรเลือกให้ตรงกับชนิดลำโพง จำนวนช่องสัญญาณ และกำลังขับที่ต้องการ

  • PS604D (BOSE) PowerShare adaptable power amplifier
    116,790.00 บาท
  • PS404D (BOSE) PowerShare adaptable power amplifier
    92,650.00 บาท
  • MA-800 (NTS) เครื่องขยายเสียง 600 วัตต์
    6,000.00 บาท
  • MX-4800 (NTS) เพาเวอร์แอมป์ ขนาดกำลังขับ 4x800 วัตต์ ที่ 8 โอห์ม
    13,000.00 บาท
  • CA-3000 (NTS) เพาเวอร์แอมป์ กำลังขับ 2x 1500 วัตต์ ที่ 8 โอห์ม
    18,000.00 บาท
  • CA-2200 (NTS) เพาเวอร์แอมป์ ขนาดกำลังขับ 2x1100 วัตต์ ที่ 8 โอห์ม
    16,500.00 บาท
  • CA-1000 (NTS) เพาเวอร์แอมป์ ขนาดกำลังขับ 2x520 วัตต์ ที่ 8 โอห์ม
    9,800.00 บาท
  • VA8000 (NTS) เพาเวอร์แอมป์ ขนาดกำลังขับ 2x800 วัตต์ ที่ 8 โอห์ม
    12,500.00 บาท
  • VA5000 (NTS) เพาเวอร์แอมป์ ขนาดกำลังขับ 2x500 วัตต์ ที่ 8 โอห์ม
    10,000.00 บาท
  • VA3500 (NTS) เพาเวอร์แอมป์ ขนาดกำลังขับ 2x350 วัตต์ ที่ 8 โอห์ม
    8,500.00 บาท
  • MD-21000 (NTS) เพาเวอร์แอมป์ ขนาดกำลังขับ 2x1000 วัตต์ ที่ 8 โอห์ม
    11,000.00 บาท
  • MD-2800 (NTS) เพาเวอร์แอมป์ ขนาดกำลังขับ 2x800 วัตต์ ที่ 8 โอห์ม
    10,000.00 บาท
  • MD-2600 (NTS) เพาเวอร์แอมป์ ขนาดกำลังขับ 2x600 วัตต์ ที่ 8 โอห์ม
    8,500.00 บาท
  • MG-8004 (NTS) เพาเวอร์แอมป์ ขนาดกำลังขับ 4x800 วัตต์ ที่ 8 โอห์ม
    11,000.00 บาท
  • MG-3202 (NTS) เพาเวอร์แอมป์ ขนาดกำลังขับ 2x230 วัตต์ ที่ 8 โอห์ม
    5,400.00 บาท
  • VM-3240E (TOA) เครื่องขยายเสียงพร้อมระบบประกาศฉุกเฉิน กำลังขับ 240 วัตต์ สำหรับระบบเสียงประกาศ PA และ Voice Evacuation
    92,700.00 บาท
  • PRM-4P600 (BOSCH) เพาเวอร์แอมป์ 4 แชนเนล กำลังขับรวม 600 วัตต์ สำหรับระบบเสียงประกาศและระบบเสียงติดตั้งถาวร
    70,700.00 บาท
  • PRM-2P600 (BOSCH) เพาเวอร์แอมป์ Class D แบบ 2 แชนเนล กำลังขับรวม 600 วัตต์ สำหรับระบบเสียงประกาศและระบบเสียงติดตั้งถาวร
    51,700.00 บาท
  • PH-8004 (NTS) Power Amp Class-H กำลังขับ 4x800W @8Ω
    14,000.00 บาท
  • DT-41200 (NTS) เครื่องขยายเสียง 4 แชนแนล 4800 วัตต์
    19,800.00 บาท
  • DT-41000 (NTS) เครื่องขยายเสียง 4 Channel 4000 วัตต์
    18,000.00 บาท
  • DT-4700 (NTS) Power Amplifier 4 ch. 2800w
    16,500.00 บาท
  • MD-41000 (NTS) เครื่องขยายเสียง 4 ช่องสัญญาณ 4000 วัตต์
    18,000.00 บาท
  • MD-4800 (NTS) เครื่องขยายเสียง 4 ช่องสัญญาณ 3200 วัตต์
    16,500.00 บาท

หน้าที่และหลักการทำงานของเครื่องขยายเสียง

เครื่องขยายเสียงทำหน้าที่รับสัญญาณเสียง จากมิกเซอร์หรืออุปกรณ์ต้นทาง แล้วเพิ่มกำลังเพื่อขับลำโพง โดยใช้พลังงานจากแหล่งจ่ายไฟ เครื่องขยายเสียงที่เหมาะสมต้องรองรับ โหลดของลำโพงและให้กำลังขับเพียงพอ โดยไม่เกิดความเพี้ยนหรือความร้อนเกินกำหนด

  • Input Signal: สัญญาณเสียงจากมิกเซอร์หรืออุปกรณ์ต้นทาง
  • Power Output: กำลังขับที่ส่งไปยังลำโพง ภายใต้เงื่อนไขการวัดที่กำหนด
  • Impedance: โหลดที่เครื่องขยายเสียงต้องรองรับ เช่น 4Ω หรือ 8Ω
  • Gain / Sensitivity: ค่าที่เกี่ยวข้องกับระดับสัญญาณ ที่ใช้ขับเครื่องขยายเสียง
  • Protection Circuit: ระบบป้องกันที่อาจครอบคลุม ความร้อน กระแสเกิน หรือไฟฟ้าลัดวงจร ตามคุณสมบัติของแต่ละรุ่น
  • DSP: ระบบปรับแต่งสัญญาณเสียง ในเครื่องขยายเสียงที่รองรับ

ข้อควรรู้: เครื่องขยายเสียงกำลังสูง ไม่ได้หมายความว่าจะให้เสียงดีกว่าเสมอไป คุณภาพเสียงขึ้นอยู่กับลำโพง การตั้งค่าระบบ การออกแบบเครื่อง และการใช้งานร่วมกันอย่างเหมาะสม

ประเภทของเครื่องขยายเสียง

1. Low Impedance Power Amplifier

เครื่องขยายเสียงสำหรับลำโพง ที่มีอิมพีแดนซ์ เช่น 4Ω หรือ 8Ω นิยมใช้กับตู้ลำโพง Passive งานแสดงสด และระบบเสียง PA

ตัวอย่าง: YAMAHA PX5

2. 70V/100V Line Amplifier

เครื่องขยายเสียงสำหรับระบบ แรงดันคงที่ เหมาะกับการติดตั้ง ลำโพงหลายจุด เช่น ลำโพงเพดาน และลำโพงฮอร์นที่มีหม้อแปลงรองรับ

ตัวอย่าง: NPE LA-250

3. Stereo Power Amplifier

เครื่องขยายเสียงแบบ 2 แชนเนล สามารถใช้ขับลำโพงซ้ายและขวา หรือแยกการทำงานตามรูปแบบ ที่เครื่องรองรับ

4. Multichannel Power Amplifier

เครื่องขยายเสียงหลายแชนเนล เช่น 4 หรือ 8 แชนเนล เหมาะกับระบบที่ต้องการ ขับลำโพงหลายชุด หรือแบ่งพื้นที่ใช้งาน

ตัวอย่าง: TOA DA-250FH

5. DSP Power Amplifier

เครื่องขยายเสียงที่มีระบบ ประมวลผลสัญญาณเสียงในตัว อาจรองรับ EQ, Crossover, Delay และ Limiter ช่วยลดการใช้อุปกรณ์แยก

ตัวอย่าง: YAMAHA PX5

6. Multi-Output Amplifier

เครื่องขยายเสียงที่รองรับ เอาต์พุตได้หลายรูปแบบ เช่น 4Ω, 8Ω, 70V และ 100V โดยต้องตั้งค่าตามคู่มือ และข้อกำหนดของแต่ละรุ่น

ตัวอย่าง: BOSCH PRM-4P600

เครื่องขยายเสียงเหมาะกับงานประเภทใด?

งานแสดงสดและคอนเสิร์ต

ใช้ขับตู้ลำโพง Passive และ Subwoofer โดยต้องเลือกกำลังขับ และจำนวนแชนเนลให้เหมาะสม

ห้องประชุมและสัมมนา

ใช้ขยายเสียงพูดและเสียงประกอบ การนำเสนอผ่านลำโพง ที่ติดตั้งภายในห้องประชุม

โรงเรียนและสถานศึกษา

ใช้กับระบบเสียงประกาศ ลำโพงเพดาน และลำโพงฮอร์น ตามการออกแบบพื้นที่

ร้านอาหารและโรงแรม

ใช้กับระบบ Background Music และระบบเสียงหลายโซน เพื่อควบคุมระดับเสียง ในพื้นที่ต่าง ๆ

วัดและระบบเสียงประกาศ

ใช้ขับลำโพงฮอร์นหรือลำโพงอื่น ที่รองรับระบบเสียงตามสาย โดยคำนวณโหลดรวม ให้เหมาะกับเครื่องขยายเสียง

สนามกีฬาและพื้นที่กลางแจ้ง

ใช้ขับระบบลำโพงสำหรับ การประกาศและกิจกรรม โดยต้องพิจารณาระยะครอบคลุม และสภาพแวดล้อม

วิธีเลือกเครื่องขยายเสียงให้เหมาะกับลำโพง

  • ชนิดเอาต์พุต: ตรวจสอบว่าเป็นระบบ 4Ω/8Ω หรือ 70V/100V และรองรับลำโพงที่ใช้จริง
  • กำลังขับ: เปรียบเทียบกำลังต่อแชนเนล ที่โหลดเดียวกัน และภายใต้เงื่อนไขการวัดเดียวกัน
  • จำนวนแชนเนล: เลือก 2, 4 หรือหลายแชนเนล ตามจำนวนชุดลำโพง และการแบ่งระบบเสียง
  • กำลังรับเข้าลำโพง: ตรวจสอบค่ากำลัง Continuous และคำแนะนำของผู้ผลิตลำโพง
  • DSP: พิจารณาว่าต้องใช้ EQ, Crossover, Delay หรือ Limiter หรือไม่
  • ระบบระบายความร้อน: ตรวจสอบพื้นที่ติดตั้ง การไหลเวียนอากาศ และข้อกำหนดของผู้ผลิต
  • ระบบป้องกัน: พิจารณาวงจรป้องกัน และการแจ้งสถานะผิดปกติ

ข้อควรรู้: ไม่ควรเลือกเครื่องขยายเสียง โดยดูตัวเลขวัตต์สูงสุดเพียงอย่างเดียว เพราะกำลังขับที่ระบุอาจวัด ที่โหลด ความถี่ ระยะเวลา และระดับความเพี้ยนต่างกัน

การคำนวณโหลดลำโพงและกำลังขับ

1. การต่อลำโพงแบบ Low Impedance

การต่อลำโพงแบบขนานทำให้อิมพีแดนซ์รวมลดลง จึงต้องตรวจสอบว่าเครื่องขยายเสียง รองรับโหลดที่เกิดขึ้นจริง

  • ลำโพง 8Ω จำนวน 2 ตู้ต่อขนาน จะได้อิมพีแดนซ์รวม 4Ω
  • ลำโพง 8Ω จำนวน 4 ตู้ต่อขนาน จะได้อิมพีแดนซ์รวม 2Ω
  • หากเครื่องขยายเสียงรองรับต่ำสุด 4Ω ไม่ควรนำโหลด 2Ω ไปต่อใช้งานโดยตรง

สูตรลำโพงต่อขนาน: 1/Zรวม = 1/Z1 + 1/Z2 + ...
สำหรับลำโพงที่มีอิมพีแดนซ์เท่ากัน: Zรวม = Zลำโพง / จำนวนลำโพง

2. การคำนวณระบบ 100V

ระบบ 100V ที่ใช้ลำโพงพร้อมหม้อแปลง สามารถคำนวณโหลดโดยรวมกำลัง Power Tap ของลำโพงแต่ละตัว และต้องไม่เกินกำลังที่เครื่องขยายเสียง รองรับในระบบนั้น

  • ลำโพงเพดาน 6W จำนวน 10 ตัว มีกำลังรวม 60W
  • ลำโพงฮอร์น 15W จำนวน 4 ตัว มีกำลังรวม 60W
  • กำลังรวมของลำโพงทั้งหมด เท่ากับ 120W

ตัวอย่าง: หากมีโหลดลำโพงรวม 120W และออกแบบเผื่อกำลัง 20% จะต้องใช้กำลังไม่น้อยกว่า 144W ทั้งนี้ต้องตรวจสอบข้อกำหนด ของเครื่องขยายเสียงและระบบจริง

ส่วนประกอบและการเชื่อมต่อเครื่องขยายเสียง

  • Audio Input: ช่องรับสัญญาณเสียง เช่น XLR, TRS หรือ Euroblock ตามการออกแบบ
  • Speaker Output: ขั้วต่อสำหรับส่งกำลังไปยังลำโพง
  • Gain Control: ใช้ปรับระดับหรือความไว ของสัญญาณตามการออกแบบเครื่อง
  • Signal / Clip Indicator: ไฟแสดงสถานะสัญญาณ และการทำงานใกล้ขีดจำกัด
  • Cooling System: ระบบระบายความร้อน
  • Bridge Mode: โหมดรวมการทำงานของแชนเนล ในรุ่นที่รองรับ
  • DSP Control: ระบบตั้งค่าการประมวลผลเสียง ในรุ่นที่มี DSP

ตัวอย่างระบบ Passive: มิกเซอร์ → เครื่องขยายเสียง → ตู้ลำโพง Passive

ตัวอย่างระบบประกาศ 100V: ไมโครโฟน / แหล่งเสียง → เครื่องผสมสัญญาณ → เครื่องขยายเสียง 100V → ลำโพงเพดานหรือลำโพงฮอร์น ที่รองรับระบบ 100V

ตัวอย่างเครื่องขยายเสียงที่ VCMAUDIO จำหน่าย

YAMAHA PX5

เครื่องขยายเสียง Class D แบบ 2 แชนเนล กำลังขับ 500W x 2 ที่ 8Ω และ 800W x 2 ที่ 4Ω ตามเงื่อนไขการทดสอบของผู้ผลิต มี DSP สำหรับ EQ, Crossover, Delay และ Limiter เหมาะกับระบบลำโพง Passive ดูรายละเอียด YAMAHA PX5

BOSCH PRM-4P600

เครื่องขยายเสียง Class D แบบ 4 แชนเนล กำลังขับรวม 600W รองรับการตั้งค่าเอาต์พุต 4Ω, 8Ω, 70V และ 100V พร้อมระบบ Variable Load Drive เหมาะกับระบบเสียงติดตั้งถาวร ดูรายละเอียด BOSCH PRM-4P600

TOA DA-250FH

เครื่องขยายเสียงดิจิทัล แบบ 4 แชนเนล กำลังขับ 250W x 4 สำหรับระบบ 100V เหมาะกับงานเสียงประกาศ และระบบลำโพงหลายแชนเนล ดูรายละเอียด TOA DA-250FH

NPE LA-250

เครื่องขยายเสียงตามสาย กำลังขับ 250W RMS รองรับเอาต์พุต 4Ω, 100V และ 200V มีช่อง MIC Input และ LINE Input เหมาะกับงานระบบประกาศ ดูรายละเอียด NPE LA-250

ข้อควรรู้และข้อจำกัดของเครื่องขยายเสียง

  • เครื่องขยายเสียง Low Impedance ไม่ควรต่อกับระบบลำโพง 100V โดยตรง หากไม่มีเอาต์พุต หรืออุปกรณ์แปลงที่รองรับ
  • เครื่องขยายเสียงระบบ 100V ต้องคำนวณกำลัง Power Tap รวมของลำโพงให้เหมาะสม
  • กำลัง Peak หรือ Burst ไม่ใช่ค่ากำลังต่อเนื่อง และไม่ควรนำมาเปรียบเทียบโดยตรง
  • การต่อลำโพงขนานหลายตู้ อาจทำให้อิมพีแดนซ์รวมต่ำกว่า ที่เครื่องขยายเสียงรองรับ
  • Bridge Mode ต้องใช้ตาม วิธีเชื่อมต่อและโหลด ที่ผู้ผลิตกำหนดเท่านั้น
  • เครื่องขยายเสียงที่มี DSP ต้องตั้งค่าให้เหมาะกับลำโพง โดยเฉพาะ Crossover และ Limiter
  • ควรเว้นพื้นที่ระบายความร้อน ตามคู่มือผู้ผลิต โดยเฉพาะเมื่อติดตั้งในตู้แร็ค

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับเครื่องขยายเสียง

เครื่องขยายเสียง 4Ω กับ 8Ω ต่างกันอย่างไร?

เป็นค่าของโหลดลำโพง ที่เครื่องขยายเสียงรองรับ เครื่องขยายเสียงบางรุ่น ให้กำลังขับต่างกันเมื่อใช้โหลด 4Ω และ 8Ω จึงต้องตรวจสอบ กำลังขับที่โหลดจริงก่อนใช้งาน

เครื่องขยายเสียง 100V ใช้กับลำโพง 8Ω ได้ไหม?

ใช้ได้เฉพาะเมื่อเครื่องขยายเสียง มีเอาต์พุต Low Impedance ที่รองรับ หรือใช้อุปกรณ์ จับคู่ระบบอย่างถูกต้อง ไม่ควรต่อลำโพง 8Ω เข้ากับเอาต์พุต 100V โดยตรง

เครื่องขยายเสียงควรมีกำลังมากกว่าลำโพงหรือไม่?

ควรเลือกตามกำลังรับเข้า และคำแนะนำของผู้ผลิตลำโพง รวมถึงรูปแบบสัญญาณและการใช้งาน ไม่มีกฎตายตัวที่ใช้ได้กับทุกระบบ

เครื่องขยายเสียง Class D ดีกว่า Class AB หรือไม่?

Class D โดยทั่วไปมีประสิทธิภาพ การใช้พลังงานสูงและเกิดความร้อน สูญเสียน้อยกว่า แต่คุณภาพเสียง ต้องพิจารณาการออกแบบและข้อมูล ของเครื่องแต่ละรุ่น ไม่สามารถ ตัดสินจาก Class เพียงอย่างเดียว

เครื่องขยายเสียง 2 แชนเนลกับ 4 แชนเนล เลือกแบบไหนดี?

ขึ้นอยู่กับจำนวนชุดลำโพง การแบ่งโซน และการควบคุมสัญญาณ ระบบที่ต้องขับลำโพงหลายชุด แยกจากกันอาจเหมาะกับ เครื่องขยายเสียงหลายแชนเนล

รายการล่าสุดที่คุณดู